လွတ်လပ်သော စီးပွားအမြတ်မယူသည့် အစီအစဉ်ဗာနာ၊ ဘူလ်ဂေးရီးယား · ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်
MATREYA

ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ သိပ္ပံနှင့် ဉာဏ်ရည်တု အင်စတီကျု

ပညာ · စူးစမ်းမှု · ကရုဏာ
သက်ရှိအားလုံး၏အကျိုးအတွက်
မြန်မာ
ဉာဏ်ရည်တုအကူအညီဖြင့် ဘာသာပြန်ထားသည်။ ဘာသာစကားကျွမ်းကျင်သူများ၏ စစ်ဆေးမှုကို ကြိုဆိုသည်။

ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် သိပ္ပံ · သုတေသနစာကြည့်တိုက် · 05

ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ကွမ်တမ်ရူပဗေဒ—မှားယွင်းသက်သေမပါဘဲ အသီးအပွင့်ရှိမေးခွန်းများ

ဗုဒ္ဓအပြန်အလှန်မှီခိုမှုနှင့် ကွမ်တမ်ချည်နှောင်မှုကို လူကြိုက်များအမှန်တရားရှင်းချက်များတွင် တွဲတွေ့ရတတ်သည်။ ဆင်တူစကားက သီးခြားဟုထင်ရသည့်အရာများအကြောင်း မေးခွန်းလှုံ့ဆော်နိုင်သည်။ သို့သော် စိတ်ကူးရခြင်းသည် ရူပဗေဒသက်သေမဟုတ်ပါ။ လေးနက်ဆွေးနွေးမှုက စာသားအကြောင်းပြချက်၊ မော်ဒယ်ခန့်မှန်းချက်နှင့် စမ်းသပ်စစ်ချက်ကို ခွဲသည်။ ဒဿနကို သိပ္ပံအံ့ဖွယ်သတင်းအဖြစ်မပြောင်းဘဲ နေရာပေးသည်။

ပညာပြည့်စုံမှု၏ ပုဂ္ဂိုလ်ပြုပုံ ပညာပါရမီကို ဗဟိုထားသော ဂျပန်မန္တလ
သရုပ်ဖော်ပုံ. ပညာပါရမီမန္တလ၊ ဂျပန်၊ ၁၄ ရာစု. ဂျပန်၊ နန်ဘိုကူချိုခေတ်။ ပိုးပေါ် သမိုင်းဝင်ဗုဒ္ဓဘာသာပန်းချီ၊ ပစ္စည်း 2000.289။ Met ပွင့်လင်းရရှိပုံ မိတ္တူ၊ အရွယ်ပြောင်း၊ JPEG ချုံ့ပြီး မူလဖွဲ့စည်းပုံထိန်းသည်။Unknown artist; The Metropolitan Museum of Art · CC0 1.0 / Public domain · ရင်းမြစ်နှင့် မူရင်း

1. ဆင်တူခြင်းက သီအိုရီတူညီကြောင်းမပြ

ဥပမာနှိုင်းယှဉ်ချက်က အလေ့အကျင့်ဖုံးထားသည့်မေးခွန်းကို ဖော်နိုင်သည်။ သတ်မှတ်အချက်တစ်ခု၌ အရာနှစ်ခုဆင်သည်ဟုသာဆိုပြီး အရာဝတ္ထု၊ စည်းမျဉ်းနှင့် ရည်ရွယ်ချက်အားလုံးတူသည်ဟု မဆိုပါ။ ဘုံအရာသည် အင်္ဂလိပ်စကားတစ်လုံးသာဖြစ်လျှင် ဗုဒ္ဓသဘောတရားနှင့်ရူပဗေဒနှိုင်းခြင်း ပိုမခိုင်မာပါ။

အသုံးဝင်အစက စာနှင့်အစဉ်အလာကိုအမည်ပြ၊ နည်းပညာသဘောတရားကိုသတ်မှတ်၊ ဆင်တူချက်နှင့်နယ်ကိုဖော်သည်။ ဖြစ်ရပ်မှီခိုမှုကို ဒဿနစိတ်ဝင်စားခြင်းက အလင်းဦးတည်မှုတိုင်းတာရလဒ် မခန့်မှန်းပါ။ နယ်ရှင်းခြင်းက ဘာရှင်းပေးကြောင်းပြ၍ နှိုင်းမှုခိုင်မာစေသည်။ Matreya က မိမိအများဆွေးနွေးမှုကို ထိုစည်းကမ်း—စူးစမ်းလိုမှုနှင့်အတူ ဘာလိုက်လာပြီး ဘာမလိုက်လာကြောင်းဖော်ခြင်း—ဖြင့် လက္ခဏာတင်နိုင်သည်။

2. ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒကို ကျမ်းမှစပါ

ပါဠိသုတ် SN 12.15 တွင် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒကို သမ္မာဒိဋ္ဌိနှင့် ဒုက္ခဖြစ်၊ ချုပ်ခြင်းဆွေးနွေးရာ၌ဖော်သည်။ အက်တမ်အောက်အမှုန်အပြန်အလှန်ဆိုင်ရာကျမ်း မဟုတ်ပါ။ နောက်ပိုင်းကျောင်းများတွင် ကိုယ်ပိုင်အကြောင်းပြနှင့်အနက်ဖွင့်မှုရှိပြီး စာပိုဒ်တစ်ခုက ဗုဒ္ဓဒဿနအားလုံး မကိုယ်စားပြုပါ။ [1]

နှိုင်းယှဉ်ရာတွင် ဘယ်မှီခိုမှုကိုဆိုကြောင်းလည်းလိုသည်—အကြောင်းအခြေအနေ၊ အစိတ်အပိုင်းနှင့်တစ်ခုလုံး၊ အမည်တပ်မှု၊ အတွေ့အကြုံဖွဲ့စည်းပုံတို့ဖြစ်နိုင်သည်။ ဆက်ဆံရေးအားလုံးကို “ချိတ်ဆက်မှု” ဟုခေါ်ခြင်းက သုတေသနလိုခွဲခြားမှုဖျက်နိုင်သည်။ ဘာသာပြန်၊ အစဉ်အလာကျွမ်းကျင်သူနှင့် ရူပဗေဒပညာရှင်က အသုံးဝင်နှင့်မအောင်မြင်ညီမျှချက်မြေပုံလုပ်နိုင်သည်။ မြေပုံတန်ဖိုးသည် စွဲမက်ဆင်တူချက်အများဆုံးစုရန်မဟုတ်၊ အစားထိုးမိခြင်းတားရန်ဖြစ်သည်။ တိကျသဘောကွဲမှုသည် အကန့်အသတ်မဲ့ဆင်တူမှုထက် ပိုကောင်းသောအစဖြစ်သည်။

ပုံကြမ်း. မေးခွန်းမှ တာဝန်ယူသော နိဂုံးသို့
  1. 01တိကျသဘောတရား
  2. 02ခန့်မှန်းချက်
  3. 03စမ်းသပ်မှု
  4. 04ကောက်ချက်ကန့်သတ်ချက်

Matreya ၏ တည်းဖြတ်ရေးပုံကြမ်း—နည်းလမ်းကို ရှင်းပြသည့်ပုံဖြစ်ပြီး စမ်းသပ်ရလဒ် မဟုတ်ပါ။

3. ဘဲလ်စမ်းသပ်မှုက တကယ်ဘာစစ်သနည်း

ဘဲလ်၏ ၁၉၆၄ စာတမ်းသည် ဒေသတွင်းဝှက်ကိန်းမော်ဒယ်အမျိုးအစားတစ်ခု၏နယ်ကို သတ်မှတ်သည်—ကွမ်တမ်စာရင်းအင်းခန့်မှန်းချက်အားလုံးကို မဖန်တီးနိုင်ပါ။ ယူဆချက်ပါသင်္ချာအဆိုဖြစ်၍ အရာအားလုံးက အရာအားလုံးနှင့်ချိတ်ကြောင်း ကြေညာချက်မဟုတ်ပါ။ [2]

Hensen နှင့်အဖွဲ့၏ ၂၀၁၅ စမ်းသပ်မှုက ၁.၃ ကီလိုမီတာဝေးသော အီလက်ထရွန်စပင်များဖြင့် ဘဲလ်မညီမျှမှုချိုးဖောက်ကြောင်းတင်ပြပြီး ဒေသတွင်းမှုနှင့် တွေ့ဖမ်းနိုင်မှုအဓိကဟာကွက်ကို တပြိုင်နက်ကိုင်သည်။ သတ်မှတ်အခြေအနေအောက် ရူပဗေဒမော်ဒယ်ကိုသာဆိုင်သည်။ ကံ၊ ကရုဏာ၊ သမာဓိ သို့မဟုတ် အတွေးပို့မှု မတိုင်းပါ။ [3]

အများရှင်းပြရာတွင် ကိရိယာ၌ ဘာပါ၊ ဘာမပါကြောင်းပြခြင်းက ကူညီသည်။ ခန့်မှန်းချက်နှင့်အချက်အလက်နှိုင်းမှု၌မပါသော ဝိညာဉ်ရေးယူဆချက်သည် ကွမ်တမ်ခန့်မှန်းမှန်သောကြောင့် အလိုအလျောက်စမ်းသပ်အတည်ပြုမှုမရပါ။ ဒဿနဆွေးနွေးမှုဆက်နိုင်သော်လည်း ယခုအရာသတ်မှတ်ရှင်းလာသည်။

4. ချည်နှောင်မှုသည် သီးခြားဖွဲ့စည်းပုံကိုဆိုသည်

ပေါင်းစပ်စနစ်၏ သန့်စင်အခြေအနေ (pure state) တွင် ချည်နှောင်မှုဆိုသည်မှာ အစိတ်အပိုင်းများ၏အခြေအနေများကို မြှောက်ထားသည့်ပုံဖြင့် ရေးမရခြင်းဖြစ်သည်။ ရောနှောအခြေအနေ (mixed state) အတွက် ပိုယေဘုယျစံလိုသည်—ခွဲခြားနိုင်သောရောနှောမှု (separable mixture) ကိုယ်တိုင်က တစ်ခုတည်းမြှောက်လဒ်ဖြစ်ရန်မလိုပါ။ တရားဝင် ၂၀၂၂ နိုဘယ်ရူပဗေဒစာများက ချည်နှောင်မှုစမ်းသပ်ချက်နှင့် ကွမ်တမ်သတင်းအချက်အလက်အတွက် အရေးပါမှုကို မိတ်ဆက်သည်။ [4]

ဤသည် ဇာတ်လမ်းအတွက်ရွေးသည့် မည်သည့်ဝတ္ထုနှစ်ခုမဆို အသုံးဝင်ချည်နှောင်မှုရှိကြောင်း မသတ်မှတ်၊ ခံစားရဆက်ဆံရေးကို ရူပတိုင်းတာချက်အဖြစ် မပြောင်းပါ။ “ဆက်သွယ်မှု” သည် ဘုံသမိုင်း၊ စိတ်တွယ်တာမှု၊ အချက်ပြလဲလှယ်ခြင်း သို့မဟုတ် စာရင်းအင်းမှီခိုမှုဖြစ်နိုင်သည်။ အဆိုပြုယန္တရားတွင် စနစ်ခွဲ၊ ပြင်ဆင်မှုနှင့် ပိုရိုးရှင်းရှင်းချက်မှခွဲနိုင်တိုင်းတာမှု သတ်မှတ်ရမည်။ ထိုမေးခွန်းများက ထူးခြားအရာတွေ့နိုင်ခြေကို ကာကွယ်သည်။ အမည်တစ်ခုကရလဒ်တိုင်းနှင့်ကိုက်လျှင် ထူးခြားမှုတစ်ခုရှိမရှိ စမ်းသပ်ချက်မပြနိုင်တော့ပါ။

5. တိုင်းတာအပြန်အလှန်က အသိစိတ်ပုဂ္ဂိုလ်အလိုအလျောက်မဟုတ်

“လေ့လာသူ” သည် တိုင်းတာလုပ်ငန်းစဉ် သို့မဟုတ် ကိရိယာပါအပြန်အလှန်ကို ဆိုနိုင်ပြီး အသိစိတ်ဒဿနက အတွေ့အကြုံခံပုဂ္ဂိုလ်ကိုဆိုသည်။ နောက်အရာ၏ဂုဏ်ကို ရှေ့အရာသို့ ရိုးရိုးမသွင်းနိုင်ပါ။ Zurek ၏ အချိတ်ညီမှုလျော့ခြင်းဆိုင်ရာအလုပ်က ပတ်ဝန်းကျင်အပြန်အလှန်နှင့် တည်မြဲဆက်စပ်ချက်ကိုစစ်ပြီး သမာဓိရှင်၏ရည်ရွယ်ချက်ကို စမ်းသပ်ကိန်းမလုပ်ပါ။ သို့သော် ကွမ်တမ်သီအိုရီအနက်ဖွင့်အားလုံးကိုလည်း မဆုံးဖြတ်ပါ။ [5]

အာရုံစိုက်မှုက အတွေ့အကြုံစီစဉ်ပုံပြောင်းခြင်းနှင့် ရည်ရွယ်ချက်ကြောင့် အပြင်ကိရိယာဖြစ်နိုင်ခြေပြောင်းခြင်း မတူပါ။ ပထမကို စိတ်ပညာလေ့လာနိုင်ပြီး ဒုတိယအတွက် သီးခြားခန့်မှန်းနှင့် ခိုင်မာစမ်းသပ်မှုလိုသည်။ အတွေ့အကြုံ၊ အသိ၊ အပြန်အလှန် သို့မဟုတ် အနက်ဖွင့်ခြင်းဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုလားရှင်းလျှင် တကယ့်ပူးတွဲမေးခွန်းရှိမရှိ ပေါ်လာသည်။

စာကော်လံ၊ ချုပ်ပေါက်နှင့် အောက်ဘက်အရောင်ရည်ညွှန်းပါသော ပညာပါရမီပေရွက်
သရုပ်ဖော်ပုံ. ပညာပါရမီပေရွက်၊ ဘင်္ဂလား သို့မဟုတ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ ၁၀၉၀ ခန့်. အိန္ဒိယ (ဘင်္ဂလား) သို့မဟုတ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ ပါလခေတ်။ ပေရွက်ပေါ်အရောင်မှိုင်းရေဆေး၊ ပစ္စည်း 55.121.36.26။ Met ပွင့်လင်းရရှိပုံ မိတ္တူ၊ အရွယ်ပြောင်း၊ JPEG ချုံ့ပြီး မူလဖွဲ့စည်းပုံထိန်းသည်။Unknown artist; The Metropolitan Museum of Art · CC0 1.0 / Public domain · ရင်းမြစ်နှင့် မူရင်း

6. ဆက်စပ်မှုသည် ချက်ချင်းသတင်းပို့ခြင်းမဟုတ်

ချည်နှောင်မှုက အလင်းထက်မြန်စွာ မိမိကြိုက်သတင်းပို့ခွင့်မပေးပါ။ RFC 9340 သည် ကွမ်တမ်တယ်လီပို့တွင် သာမန်သတင်းပို့မှုလိုအပ်ချက်အပါအဝင် ရှင်းသည်။ သတင်းပေး IRTF သုတေသနစာဖြစ်၍ အင်တာနက်စံမဟုတ်ပါ။ ဤနေရာအတွက်ဆိုင်သည်မှာ ဆက်သွယ်မှုရှင်းချက်ဖြစ်သည်။ နည်းပညာတယ်လီပို့သည် လူ သို့မဟုတ် အတွေးကို စိတ်ကြိုက်ရွှေ့ခြင်းမဟုတ်ပါ။ [6]

မှတ်တမ်းနှိုင်းပြီးနောက် ဆက်စပ်ချက်တွေ့ခြင်းနှင့် သုတေသီတစ်ဦးက သတင်းလွတ်လပ်ရွေး၍ နောက်သူထံ ချက်ချင်းပေးခြင်းမတူပါ။ လူကြိုက်များအကြောင်းများက ထိုခြားနားမှုကျော်ပြီး စိတ်ပညာ၊ ဝိညာဉ်ရေးကတိထပ်တင်သည်။ ပညာပေးစီမံကိန်းက ရူပတွေ့ရှိမှု၊ မှန်ကန်ဆက်ဖြစ်၊ ထပ်ယူဆချက်နှင့် အထောက်အထားမရှိနိဂုံးကို အဆင့်လိုက်ဖော်နိုင်သည်။ ကွမ်တမ်သိပ္ပံထူးဆန်းမှုကို လေးစား၍ စမ်းသပ်မှုမပြခဲ့စွမ်းအား မပေးခြင်းဖြစ်သည်။

7. အရေးပါဒဿနမေးခွန်းများ ကျန်ရှိသည်

မှားယွင်းသက်သေဖယ်ခြင်းက ဆွေးနွေးမှုဖယ်ခြင်းမဟုတ်ပါ။ ပါဝင်သူများသည် ရှင်းချက်၊ မော်ဒယ်နှင့်အတွေ့အကြုံဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် သီးခြားဝတ္ထုစကားနောက်ယူဆချက်ကို ဆွေးနွေးနိုင်သည်။ ဗုဒ္ဓအကြောင်းပြချက်က ရူပဗေဒပညာရှင်ကို မေးခွန်းပေး၍ ရူပဗေဒက အလိုလိုထင်သောအမှန်တရားပုံအပေါ် ယုံကြည်မှုစိန်ခေါ်နိုင်သည်။

ကမ္ဘာ့အမြင်စိတ်ကူးနှင့် သုတေသနယန္တရားခွဲရမည်။ ပထမက ပြဿနာချဉ်းကပ်ပုံပြောင်းနိုင်ပြီး ဒုတိယက သတ်မှတ်အခြေအနေမှ ဘာကြောင့်သီးခြားရလဒ်ရကြောင်း ရှင်းရမည်။ ထပ်စစ်နိုင်ခန့်မှန်းချက်မပါသောအဆိုကို စမ်းသပ်တွေ့ရှိမှုဟုမကြော်ငြာဘဲ ဒဿနအဖြစ်ဆွေးနွေးနိုင်သည်။ မည်သူမျှ မိမိဘာသာရပ်ကို အခြားသို့ချုံ့ရန်မလိုပါ။ ကမ္ဘာ့အမြင်အားလုံးချက်ချင်းပေါင်းမည်ကတိထက် သဘောကွဲဆဲလွတ်လပ်မှုက ပိုတည်တံ့ပူးပေါင်းမှုအားပေးသည်။

8. ဂရုတစိုက်နှိုင်းယှဉ်မြေပုံစာစု

ပထမ Matreya စီမံကိန်းက ဗုဒ္ဓရင်းမြစ်၊ ရူပသဘောတရား၊ အဆိုပြုဥပမာနှင့် နယ်ကို ဘေးချင်းထားနိုင်သည်။ ပညာပေးရင်းမြစ်ဖြစ်ပြီး ရူပဗေဒအသစ်တွေ့ကြောင်း မဆိုပါ။ မအောင်မြင်နှိုင်းချက်များက စစ်ဆေးခြင်းဘာပြောင်းစေကြောင်းပြ၍ အထူးတန်ဖိုးရှိသည်။

ဘယ်ရှင်းချက်က ဥပမာနှင့်ယန္တရားခွဲရန်ကူသနည်း၊ စမ်းသပ်ဒီဇိုင်းသိခြင်းက အထောက်အထားမရှိနိဂုံးလျော့သလား၊ ဘာသာပြန်နှင့်ရူပဗေဒပညာရှင်က ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်ကို လွတ်လပ်စွာသဘောတူနိုင်သလား၊ ဉာဏ်ရည်တုက ဘယ်မှာဥပမာကိုသက်သေပြောင်းသနည်း။ ပွင့်လင်းနည်းနှင့် ကျွမ်းကျင်မျိုးစုံလိုသည်။ ရလဒ်သည် အများဆွေးနွေးမှုအတွက် အသုံးဝင်ဘာသာဖြစ်နိုင်သည်—စာ၊ မော်ဒယ်၊ စမ်းသပ်မှုနှင့် စိတ်ရှည်အလုပ်လုပ်၍ ဒဿနစူးစမ်းမှုကို ပူးတွဲလေ့လာမှုလမ်းပေးခြင်းဖြစ်သည်။

အဓိကအချက်များ

  • ဥပမာက ဗုဒ္ဓသင်ကြားချက်ကို စမ်းသပ်သက်သေမပြဘဲ စူးစမ်းမှုလှုံ့ဆော်နိုင်သည်။
  • ချည်နှောင်မှု၊ တိုင်းတာမှုနှင့် ကွမ်တမ်တယ်လီပို့တွင် သီးခြားနည်းပညာအဓိပ္ပာယ်ရှိသည်။
  • အသုံးဝင်ဆွေးနွေးမှုက စာ၊ မော်ဒယ်၊ စမ်းသပ်မှုနှင့် အနက်ဖွင့်မှုကိုခွဲသည်။

ရင်းမြစ်နှင့် ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်

လင့်ခ်များသည် မူရင်းထုတ်ဝေမှု၊ စာပေ သို့မဟုတ် အဖွဲ့အစည်း၏ တရားဝင်စာမျက်နှာသို့ ညွှန်သည်။ ရရှိနိုင်မှုနှင့် ပြန်လည်အသုံးပြုခွင့်အခြေအနေ ကွာနိုင်သည်။

  1. Kaccayanagotta Sutta (SN 12.15), translated by Thanissaro BhikkhuAccess to Insight · Barre Center for Buddhist Studies

    သမ္မာဒိဋ္ဌိနှင့် ဒုက္ခဆိုင်ရာ ပါဠိမူရင်းသုတ် ဘာသာပြန်။

  2. On the Einstein Podolsky Rosen paradox (1964)John S. Bell · Physics / CERN Document Server

    CERN တွင် သိမ်းသော ဘဲလ်၏ မူရင်းစာတမ်း။

  3. Loophole-free Bell inequality violation using electron spins separated by 1.3 kilometres (2015)Hensen et al. · Nature

    မူရင်းစမ်းသပ်ထုတ်ဝေမှု။

  4. The Nobel Prize in Physics 2022 — Popular science backgroundRoyal Swedish Academy of Sciences / NobelPrize.org

    စမ်းသပ်မှုနှင့် ကွမ်တမ်သတင်းအချက်အလက်အကြောင်း တရားဝင်ရှင်းလင်းချက်။

  5. Decoherence, einselection, and the quantum origins of the classical (2003)Wojciech H. Zurek · Reviews of Modern Physics

    ထုတ်ဝေရူပဗေဒသုံးသပ်ချက်၏ ရေးသူသိမ်းထားသော ဗားရှင်း။

  6. RFC 9340: Architectural Principles for a Quantum Internet (2023)Quantum Internet Research Group · IRTF

    သတင်းပေးသုတေသနစာတမ်း၊ IETF အင်တာနက်စံနှုန်း မဟုတ်ပါ။

ဉာဏ်ရည်တုအကူအညီဖြင့် Matreya က ပြင်ဆင်ထားသည့် တည်းဖြတ်ရေးဆောင်းပါးဖြစ်သည်။ ပြင်ပသိပ္ပံပညာရှင်များ သုံးသပ်အကဲဖြတ်ခြင်း မပြုရသေးပါ။ လွတ်လပ်စွာ စစ်ဆေးရန် ရင်းမြစ်များ ပေးထားသည်။

တည်းဖြတ်ရေးမူဝါဒ · အမှားတင်ပြရန် သို့မဟုတ် ဖြည့်စွက်အကြံပြုရန်